Przejmij resztę zasiłku macierzyńskiego mamy, przerywając działalność
Jeśli masz firmę z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym, możesz przejąć opiekę nad dzieckiem i resztę zasiłku macierzyńskiego, gdy mama po co najmniej 14 tygodniach po porodzie wróci do pracy. Na ten czas musisz przerwać pracę zarobkową, a zasiłek wypłaci Ci ZUS na wniosek ZAM. Dotyczy to sytuacji, gdy mama dostaje zasiłek macierzyński.
Ten opis opiera się na jednym źródle albo wymaga interpretacji przepisów. Przed decyzją warto sprawdzić źródła poniżej.
Kogo dotyczy ta formalność?
- Drugi rodzic
- własna działalność
- Dotyczy osoby, która opłaca dobrowolną składkę chorobową.
- Dotyczy osoby, która drugie z rodziców ma ubezpieczenie chorobowe (należy mu się zasiłek).
Kiedy trzeba się tym zająć?
- Można działać: w dniu urodzenia dziecka.
- Zalecany termin: 13 tygodni od urodzenia dziecka.
Co dzieje się w 1. miesiącu życia dziecka
Przypomnimy o terminach z planu e-mailem, a w aplikacji zdążymy także powiadomieniem. Otwórzcie plan.
Jak załatwić tę sprawę?
- Dotyczy to mamy, która ma zasiłek macierzyński (z etatu, z firmy albo ze zlecenia z ubezpieczeniem chorobowym). Ty też musisz mieć dobrowolne ubezpieczenie chorobowe z firmy.
- Ustalcie dzień zmiany. Najwcześniej to dzień po wykorzystaniu przez mamę 14 tygodni urlopu (zasiłku) macierzyńskiego po porodzie. Dostaniesz zasiłek tylko za okres, który mamie został, łącznie 20 tygodni przy jednym dziecku.
- Napisz oświadczenie, że przerywasz działalność zarobkową, żeby opiekować się dzieckiem przez czas, który zostaje do końca urlopu (zasiłku) macierzyńskiego mamy, i daj je mamie.
- Mama na etacie składa swojemu pracodawcy wniosek o rezygnację z reszty urlopu co najmniej 7 dni przed powrotem i dołącza kopię Twojego oświadczenia. Mama z firmą albo na zleceniu składa płatnikowi swojego zasiłku wniosek z datą rezygnacji. W obu przypadkach mama pisze też oświadczenie, od kiedy Ty korzystasz z zasiłku.
- Złóż w ZUS wniosek ZAM (w eZUS, w placówce albo pocztą). W części o sytuacji mamy zaznacz skrócenie przez nią okresu wypłaty zasiłku po 14 tygodniach i podaj datę oraz jej dane.
- Odpisu aktu urodzenia nie dołączasz (ZUS pobiera go sam na podstawie danych dziecka z wniosku). Dołącz zaświadczenie płatnika zasiłku mamy o okresie i stawce jej zasiłku.
- Jeśli nie jesteście małżeństwem, musisz być wpisany do aktu urodzenia dziecka jako ojciec (uznanie ojcostwa).
W aplikacji zdążymy odhaczycie ten krok i dopiszecie do niego notatkę. Zobacz, co daje aplikacja.
Jakie dokumenty przygotować?
- Oświadczenie o przerwaniu działalności zarobkowej w celu opieki nad dzieckiem – Mama na etacie dołącza jego kopię do wniosku u swojego pracodawcy. Przepisy nie podają wzoru.
- Wniosek o zasiłek macierzyński (ZAM)
- Zaświadczenie płatnika zasiłku mamy o okresie i stawce jej zasiłku macierzyńskiego
- Oświadczenie mamy, od kiedy korzystasz z zasiłku (i jej wniosek z datą rezygnacji, gdy nie jest na etacie)
Aktualne wzory druków do tego kroku są w aplikacji zdążymy w pakiecie zdążymy+. Zobacz, co zawiera.
Gdzie złożyć wniosek lub załatwić sprawę?
- Online: eZUS — usługa „Złożenie dokumentu ZAM”
- Osobiście w urzędzie: Dowolna placówka ZUS
- Pocztą: Pocztą do ZUS
Wzory i formularze w zdążymy+
Do tego kroku mamy aktualne, sprawdzone druki (ZAM). Otworzycie je w aplikacji zdążymy w pakiecie zdążymy+, razem ze wspólnym planem, listami i kalendarzem.
Powiązane kroki
- Zgłoś się do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego w ZUS
- Wróć wcześniej z urlopu macierzyńskiego, gdy opiekę przejmie tata z firmą
- Przejmij resztę urlopu macierzyńskiego, gdy mama ma firmę albo zlecenie
- Przejmij resztę zasiłku macierzyńskiego mamy, przerywając pracę na zleceniu
- 9 tygodni zasiłku za okres rodzicielski tylko dla taty z firmą
- Uznajcie ojcostwo w Urzędzie Stanu Cywilnego jeszcze przed porodem
Źródła i aktualność informacji
- Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, art. 29 ust. 3 i 10, art. 29a ust. 2, art. 61 ust. 1 pkt 2 lit. b (Dz.U. 2026 poz. 854)
- Kodeks pracy, art. 175¹ pkt 2, art. 180 § 4 pkt 2, § 8 i § 14 (Dz.U. 2026 poz. 1245)
- Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie wniosków dotyczących uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem, § 3 ust. 2 (Dz.U. 2025 poz. 322)
- Rozporządzenie w sprawie zakresu informacji o okolicznościach mających wpływ na prawo do zasiłków [...] oraz dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków, § 18 ust. 1, § 20 ust. 1 i 2, § 25 (Dz.U. 2026 poz. 1316)
- Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 854
- Kodeks pracy, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1245
- Rozporządzenie MRPiPS z 11 marca 2025 r. w sprawie wniosków dotyczących uprawnień pracowników związanych z rodzicielstwem (Dz.U. 2025 poz. 322)
- Rozporządzenie MRPiPS z 27 września 2026 r. w sprawie dokumentów niezbędnych do przyznania i wypłaty zasiłków, Dz.U. 2026 poz. 1316
- Wniosek ZAM — formularz ZUS
- Za okres urlopu macierzyńskiego albo urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego — ZUS (ostatnia aktualizacja 19.08.2024)
Źródła sprawdzone: 25 października 2026.
To informacja ogólna, przygotowana na podstawie przepisów i ogólnodostępnych źródeł. Nie jest poradą prawną ani podatkową. W swojej sprawie sprawdź zasady u źródła, w ZUS, urzędzie lub u pracodawcy albo skonsultuj się z doradcą lub prawnikiem.